Trong bối cảnh Việt Nam bước vào một chu kỳ phát triển mới với mục tiêu tăng trưởng cao và bền vững, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nhấn mạnh một con số mang tính bước ngoặt: nền kinh tế cần tới khoảng 38 triệu tỷ đồng để hiện thực hóa các mục tiêu phát triển trong giai đoạn tới.
Theo tính toán, trong tổng nhu cầu vốn này, vốn Nhà nước chỉ chiếm khoảng 8,5 triệu tỷ đồng, phần còn lại buộc phải huy động từ khu vực tư nhân, doanh nghiệp và các nguồn lực xã hội khác. Điều này phản ánh rõ một sự chuyển dịch tư duy quan trọng: từ việc dựa vào ngân sách Nhà nước sang việc kích hoạt và dẫn dắt các nguồn lực ngoài Nhà nước để tạo động lực tăng trưởng.
Thông điệp cốt lõi được nhấn mạnh không chỉ là quy mô vốn, mà còn là cách tiếp cận. Thay vì tư duy phân bổ nguồn lực như trước đây, nền kinh tế cần chuyển sang mô hình kiến tạo – dẫn dắt – kích hoạt, trong đó Nhà nước đóng vai trò “vốn mồi” để mở đường, giảm rủi ro ban đầu và thu hút các dòng vốn lớn hơn từ khu vực tư nhân.
Trong cấu trúc mới này, mỗi loại vốn đều có vai trò riêng. Vốn Nhà nước được sử dụng để đầu tư vào hạ tầng chiến lược và các lĩnh vực nền tảng, tạo không gian phát triển. Trong khi đó, vốn doanh nghiệp – bao gồm cả khu vực tư nhân và FDI – sẽ là động lực chính, tập trung vào các ngành có giá trị gia tăng cao, đổi mới sáng tạo và chuỗi giá trị tri thức. Đồng thời, vốn vay nước ngoài cần được sử dụng một cách chọn lọc, đảm bảo hiệu quả và khả năng trả nợ trong dài hạn.
Một điểm nhấn quan trọng khác là vai trò của thị trường tài chính, đặc biệt là thị trường vốn và thị trường chứng khoán. Đây được xác định là kênh dẫn vốn trung và dài hạn chủ lực cho nền kinh tế, giúp chuyển hướng dòng tiền vào sản xuất, hạ tầng và đổi mới sáng tạo thay vì các hoạt động đầu cơ ngắn hạn.
Song song với đó, việc khơi thông nguồn lực trong dân được coi là một trong những đột phá chiến lược. Không chỉ là vốn tài chính, nguồn lực này còn bao gồm trí tuệ, kỹ năng, tinh thần doanh nhân và khát vọng phát triển của hàng chục triệu người dân. Khi được kích hoạt đúng cách, đây sẽ là động lực nội sinh mạnh mẽ giúp nền kinh tế bứt phá trong dài hạn.
Tuy nhiên, để huy động và sử dụng hiệu quả nguồn vốn khổng lồ này, yêu cầu đặt ra không chỉ nằm ở quy mô mà còn ở chất lượng điều hành và quy hoạch. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh cần khắc phục triệt để tư duy cục bộ theo địa phương, ngành hay nhiệm kỳ, thay vào đó là một cách tiếp cận tổng thể, tích hợp và dài hạn trong quy hoạch phát triển.
Đặc biệt, năng lượng được xác định là yếu tố then chốt. Nếu không đảm bảo đủ nguồn năng lượng ổn định, bền vững và giá hợp lý, quá trình công nghiệp hóa và hiện đại hóa sẽ bị cản trở, kéo theo hạn chế tăng trưởng. Điều này cho thấy các quyết định đầu tư trong giai đoạn tới cần được tính toán kỹ lưỡng, tránh tình trạng đầu tư dàn trải hoặc theo phong trào.
Ở góc độ vĩ mô, con số 38 triệu tỷ đồng không chỉ phản ánh nhu cầu vốn khổng lồ mà còn cho thấy mức độ tham vọng của nền kinh tế Việt Nam trong giai đoạn mới, với mục tiêu tăng trưởng hai con số và nâng cao vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu. Điều này cũng đồng nghĩa với việc hệ thống tài chính, thị trường vốn và môi trường kinh doanh cần được nâng cấp tương ứng để hấp thụ và phân bổ hiệu quả dòng vốn này.
Tổng thể, thông điệp từ lãnh đạo cấp cao cho thấy một định hướng rất rõ ràng: Việt Nam không thể tăng trưởng nhanh và bền vững nếu chỉ dựa vào một nguồn lực đơn lẻ. Thay vào đó, cần một cấu trúc phát triển đa nguồn lực, trong đó Nhà nước đóng vai trò dẫn dắt, doanh nghiệp là trung tâm và người dân là nền tảng. Đây chính là chìa khóa để mở ra một chu kỳ tăng trưởng mới trong những năm tới.