Tiến triển đàm phán giữa Mỹ và Ukraine
Mỹ và Ukraine tuyên bố đã đạt bước tiến quan trọng trong các đề xuất hòa bình sau nhiều ngày thảo luận liên tục. Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ cho biết hai bên đã thu hẹp đáng kể khác biệt, trong khi Ukraine xác nhận nhiều điều khoản then chốt đã được điều chỉnh theo hướng có lợi hơn cho chủ quyền và an ninh dài hạn. Washington coi đây là tiến triển lớn nhất từ trước tới nay, mở đường để trình các lãnh đạo cấp cao quyết định trong thời gian tới.
Nội dung chính theo ghi nhận của tờ Blick (Thụy Sĩ) về vòng đàm phán tại Geneve
Cuộc gặp giữa đại diện Ukraine, Mỹ và các nước châu Âu diễn ra khẩn cấp tại Geneve nhằm xử lý bất đồng liên quan đến kế hoạch hòa bình 28 điểm do phía Mỹ đề xuất. Nhiều nước châu Âu không đồng thuận với một số điều khoản quan trọng, đặc biệt liên quan đến phân chia tài sản Nga bị đóng băng, vấn đề lãnh thổ và dỡ bỏ trừng phạt. Sau đàm phán, nhiều điều khoản đã được chỉnh sửa hoặc mở rộng, tuy nhiên quyết định cuối cùng vẫn thuộc về nguyên thủ các quốc gia.
Các điều khoản cập nhật trong kế hoạch hòa bình sau vòng đàm phán Geneve
- Giữ nguyên khẳng định chủ quyền của Ukraine.
- Giữ nguyên hiệp ước không xâm lược giữa Nga – Ukraine – châu Âu.
- Bị xóa bỏ điều khoản Nga cam kết không tấn công láng giềng và NATO không mở rộng.
- Giữ nguyên đối thoại Nga – NATO dưới trung gian của Mỹ.
- Giữ nguyên cam kết đảm bảo an ninh đáng tin cậy cho Ukraine.
- Điều chỉnh giới hạn quân đội Ukraine từ 600.000 lên 800.000 người.
- Việc gia nhập NATO phụ thuộc đồng thuận toàn bộ thành viên, hiện chưa có sự đồng thuận.
- Giữ nguyên quy định không có quân NATO đồn trú thường trực tại Ukraine.
- Bổ sung triển khai máy bay chiến đấu của NATO tại Ba Lan.
- Điều chỉnh cam kết kiểu Điều 5 theo hướng có điều kiện.
- Ukraine được phép gia nhập Liên minh châu Âu.
- Mở rộng gói tái thiết với sự tham gia của Ngân hàng Thế giới.
- Mở rộng lộ trình tái hội nhập kinh tế của Nga, có thể cân nhắc quay lại G8.
- Tài sản Nga bị đóng băng được giữ nguyên cho đến khi bồi thường đầy đủ.
- Mở rộng nhóm công tác chung gồm Mỹ – Nga – Ukraine – châu Âu.
- Giữ nguyên cam kết Nga không tấn công châu Âu và Ukraine.
- Giữ nguyên việc gia hạn các hiệp ước hạt nhân Mỹ – Nga.
- Giữ nguyên Ukraine phi hạt nhân theo NPT.
- Giữ nguyên nhà máy Zaporizhzhia dưới giám sát IAEA.
- Giữ nguyên yêu cầu Ukraine tuân thủ tiêu chuẩn EU về tôn giáo và sắc tộc thiểu số.
- Điều chỉnh quan trọng: Ukraine từ bỏ giải phóng lãnh thổ bằng quân sự; đàm phán dựa trên đường tiếp xúc hiện tại.
- Điều chỉnh: Vi phạm bằng vũ lực khiến bảo đảm an ninh bị rút lại.
- Giữ nguyên quyền xuất khẩu ngũ cốc của Ukraine qua Biển Đen.
- Mở rộng cơ chế nhân đạo, trao đổi tù binh “tất cả đổi tất cả” và hồi hương dân thường.
- Giữ nguyên yêu cầu tổ chức bầu cử nhanh sau khi hòa bình được thiết lập.
- Giữ nguyên miễn truy cứu toàn bộ hành động trong chiến tranh.
- Giữ nguyên cơ chế giám sát bởi Hội đồng Hòa bình do Donald Trump làm chủ tịch.
- Mở rộng quy định ngừng bắn ngay lập tức nếu các bên đồng ý, Mỹ giám sát thực thi.
Phát biểu sau đàm phán của quan chức Mỹ và Ukraine
Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đánh giá các bên đã đạt “kết quả làm việc rất tốt”. Chánh văn phòng Tổng thống Ukraine Andrij Jermak mô tả cuộc gặp “rất hiệu quả”, khẳng định nhiều vấn đề quan trọng đã có tiến bộ vượt bậc. Ông nhấn mạnh quyết định cuối cùng sẽ được đưa ra bởi các Tổng thống và gửi lời cảm ơn tới Mỹ cùng Tổng thống Donald Trump.