USD bước vào giai đoạn suy yếu mang tính cấu trúc
Năm 2025 đánh dấu một bước ngoặt quan trọng của thị trường tiền tệ toàn cầu khi đồng USD – trụ cột của hệ thống tài chính quốc tế suốt nhiều thập kỷ – đối mặt với những thách thức lớn hiếm thấy. Dù vẫn giữ vai trò trung tâm trong thanh toán, dự trữ và định giá tài sản, sức mạnh của USD đang bị bào mòn rõ rệt bởi sự thay đổi đồng thời của chính sách tiền tệ Mỹ, chu kỳ kinh tế toàn cầu và xu hướng dịch chuyển dòng vốn quốc tế.
Áp lực lớn nhất đến từ kỳ vọng chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ. Sau giai đoạn thắt chặt mạnh để kiểm soát lạm phát, Fed bước vào trạng thái thận trọng hơn khi các chỉ báo kinh tế cho thấy tăng trưởng đang chậm lại. Thị trường ngày càng tin rằng lãi suất đã tiệm cận đỉnh và chu kỳ nới lỏng, dù thận trọng, là khó tránh khỏi. Trong bối cảnh đó, lợi thế lãi suất – nền tảng quan trọng nâng đỡ USD trong nhiều năm – suy yếu rõ rệt, làm giảm sức hấp dẫn của việc nắm giữ đồng bạc xanh.
Kinh tế Mỹ hạ nhiệt và dòng vốn toàn cầu dịch chuyển
Cùng với yếu tố chính sách, các dữ liệu kinh tế Mỹ trong nửa cuối năm 2025 phát đi tín hiệu kém tích cực hơn kỳ vọng. Tiêu dùng có dấu hiệu chững lại, thị trường lao động mất dần độ nóng, trong khi sản xuất công nghiệp và đầu tư doanh nghiệp tăng trưởng chậm. Những yếu tố này làm gia tăng lo ngại về một giai đoạn tăng trưởng thấp hơn của kinh tế Mỹ, thúc đẩy nhà đầu tư điều chỉnh lại chiến lược phân bổ tài sản.
Diễn biến của USD vì thế không chỉ phản ánh câu chuyện nội tại của Mỹ mà còn gắn liền với xu hướng tái cơ cấu dòng vốn toàn cầu. Khi rủi ro tập trung vào một thị trường ngày càng lớn, các quỹ đầu tư quốc tế có xu hướng đa dạng hóa mạnh mẽ hơn, tìm kiếm cơ hội tại châu Âu, châu Á và các thị trường mới nổi. Dòng vốn rời khỏi Mỹ chưa mang tính đột ngột, nhưng đủ để tạo áp lực giảm giá kéo dài đối với USD trong bối cảnh niềm tin vào vai trò “nơi trú ẩn tuyệt đối” không còn như trước.
Sự trỗi dậy tương đối của các đồng tiền khác
Trong khi USD suy yếu, nhiều đồng tiền chủ chốt khác có điều kiện phục hồi và củng cố vị thế. Đồng euro được hỗ trợ bởi triển vọng kinh tế khu vực cải thiện dần, yen Nhật lấy lại vai trò phòng thủ trong bối cảnh bất ổn toàn cầu, còn các đồng tiền gắn với hàng hóa như đô la Úc hưởng lợi từ chu kỳ hồi phục của thương mại và giá nguyên liệu. Đáng chú ý, nhân dân tệ Trung Quốc cũng cho thấy dấu hiệu ổn định hơn khi xuất khẩu cải thiện và các biện pháp hỗ trợ tăng trưởng được triển khai mạnh mẽ.
Song song đó, cấu trúc dự trữ ngoại hối toàn cầu đang thay đổi theo hướng thận trọng nhưng rõ ràng. USD vẫn chiếm tỷ trọng lớn nhất, nhưng vai trò độc tôn dần bị thách thức khi nhiều ngân hàng trung ương đa dạng hóa danh mục, tăng tỷ trọng các đồng tiền khác và vàng nhằm giảm phụ thuộc vào một đồng tiền duy nhất trong bối cảnh rủi ro địa chính trị và tài chính gia tăng.
Hàm ý đối với thị trường mới nổi và trật tự tiền tệ mới
Đối với các thị trường mới nổi, USD suy yếu mang lại cả cơ hội lẫn thách thức. Áp lực tỷ giá và nợ ngoại tệ giảm bớt, tạo dư địa cho chính sách tiền tệ linh hoạt hơn. Tuy nhiên, dòng vốn quốc tế biến động khó lường cũng buộc các quốc gia này phải thận trọng trong điều hành, tránh để thị trường tài chính trong nước chịu cú sốc khi xu hướng đảo chiều.
Nhìn tổng thể, năm 2025 không phải là dấu chấm hết của đồng USD, nhưng là giai đoạn tái định vị vai trò của nó trong hệ thống tiền tệ toàn cầu. USD vẫn là đồng tiền quan trọng nhất, song không còn giữ vị thế áp đảo tuyệt đối như trước. Thế giới đang từng bước chuyển sang một trật tự tiền tệ đa cực hơn, nơi dòng vốn linh hoạt hơn, nhà đầu tư thận trọng hơn và nhiều đồng tiền khác có thêm không gian để khẳng định vai trò. Trong bức tranh đó, USD vẫn là trung tâm, nhưng là một trung tâm đang chịu áp lực thích nghi với những thay đổi sâu sắc của kinh tế và tài chính toàn cầu.