Dự án sân bay Long Thành đang bước vào giai đoạn nước rút khi Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam đặt mục tiêu vận hành thử theo ba đợt từ tháng 9 đến tháng 11/2026, hướng tới đưa dự án vào khai thác cuối năm nay. Đây là cột mốc quan trọng đối với một trong những dự án hạ tầng hàng không lớn nhất Việt Nam, được kỳ vọng không chỉ giảm tải cho sân bay Tân Sơn Nhất, mà còn tạo động lực phát triển mới cho vùng Đông Nam Bộ và hệ thống logistics quốc gia.
Theo kế hoạch, quá trình vận hành thử sân bay Long Thành sẽ được triển khai theo từng giai đoạn nhằm kiểm tra toàn diện khả năng phối hợp giữa các hạng mục kỹ thuật, nhà ga, đường cất hạ cánh, hệ thống điều hành bay, an ninh, soi chiếu, hành lý, dịch vụ mặt đất và các quy trình khai thác hàng không. Việc chia thành nhiều đợt thử nghiệm giúp các bên liên quan có thời gian đánh giá, phát hiện lỗi, hiệu chỉnh hệ thống và bảo đảm sân bay đủ điều kiện vận hành an toàn trước khi chính thức đón khách thương mại.
Long Thành không chỉ là một công trình xây dựng quy mô lớn, mà là một hệ sinh thái vận hành phức tạp. Một sân bay quốc tế hiện đại cần sự đồng bộ giữa hạ tầng cứng và hạ tầng mềm, từ đường băng, sân đỗ, nhà ga, hệ thống điện, cấp thoát nước, công nghệ thông tin, điều hành bay đến nhân sự khai thác. Vì vậy, giai đoạn vận hành thử có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây là lúc dự án chuyển từ trạng thái thi công sang trạng thái kiểm chứng năng lực vận hành thực tế, nơi mọi chi tiết kỹ thuật đều phải đáp ứng tiêu chuẩn an toàn và hiệu quả.
Về mặt kinh tế, sân bay Long Thành được kỳ vọng trở thành một cực tăng trưởng mới cho khu vực phía Nam. Khi đi vào khai thác, dự án có thể giúp giảm áp lực quá tải cho Tân Sơn Nhất, mở rộng năng lực kết nối quốc tế và nâng cao vị thế của Việt Nam trong mạng lưới hàng không khu vực. Với vị trí gần TP HCM, Đồng Nai, Bà Rịa – Vũng Tàu và các khu công nghiệp lớn, Long Thành còn có vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ vận tải hàng hóa, logistics, du lịch, thương mại và thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài.
Tác động lan tỏa của sân bay Long Thành cũng được nhìn nhận rõ ở thị trường bất động sản và hạ tầng vùng ven. Trong nhiều năm qua, khu vực quanh sân bay đã thu hút sự quan tâm lớn từ các nhà đầu tư, doanh nghiệp phát triển khu đô thị, khu công nghiệp và dịch vụ logistics. Tuy nhiên, khi dự án tiến gần hơn đến giai đoạn khai thác, thị trường sẽ cần phân hóa rõ hơn giữa những khu vực có giá trị sử dụng thực, kết nối hạ tầng tốt và các khu vực chỉ tăng giá theo kỳ vọng. Điều này đòi hỏi nhà đầu tư bất động sản phải thận trọng hơn, tránh chạy theo tâm lý đầu cơ ngắn hạn.
Đối với thị trường chứng khoán, tiến độ Long Thành có thể tiếp tục là chất xúc tác cho một số nhóm ngành liên quan như xây dựng hạ tầng, vật liệu xây dựng, logistics, hàng không, bất động sản khu công nghiệp và dịch vụ cảng hàng không. Tuy nhiên, tác động sẽ không diễn ra đồng đều với tất cả doanh nghiệp. Nhà đầu tư cần đánh giá cụ thể mức độ tham gia của từng doanh nghiệp vào chuỗi giá trị dự án, khả năng ghi nhận doanh thu, biên lợi nhuận và triển vọng hưởng lợi sau khi sân bay vận hành.
Dù vậy, thách thức trong giai đoạn cuối của dự án vẫn không nhỏ. Với các công trình hạ tầng quy mô quốc gia, áp lực thường nằm ở tiến độ thi công, nghiệm thu kỹ thuật, đồng bộ kết nối giao thông và khả năng phối hợp giữa nhiều đơn vị vận hành. Nếu các hạng mục phụ trợ chưa hoàn thiện đồng bộ, hiệu quả khai thác ban đầu có thể chưa đạt kỳ vọng. Vì vậy, việc ACV lên kế hoạch vận hành thử theo nhiều đợt là bước đi cần thiết để giảm rủi ro khi chuyển sang khai thác thương mại. Tựu trung, kế hoạch khai thác thử nghiệm sân bay Long Thành từ tháng 9/2026 là tín hiệu tích cực cho thấy siêu dự án hạ tầng này đang tiến gần hơn đến thời điểm vận hành thực tế. Nếu được triển khai đúng tiến độ và bảo đảm chất lượng, Long Thành không chỉ giải quyết bài toán quá tải hàng không phía Nam, mà còn mở ra không gian phát triển mới cho logistics, du lịch, công nghiệp và đô thị vùng Đông Nam Bộ trong nhiều năm tới.