Bức tranh lợi nhuận quý I/2026 đang dần hé lộ với sự phân hóa ngày càng rõ nét giữa các nhóm ngành, phản ánh đúng trạng thái “lệch pha” của nền kinh tế và dòng tiền trên thị trường chứng khoán. Theo ước tính mới nhất từ SSI Research, trong khi một số doanh nghiệp đầu ngành như Masan, PNJ hay Nhơn Trạch 2 ghi nhận mức tăng trưởng lợi nhuận đột biến, thậm chí “tăng bằng lần”, thì nhóm khu công nghiệp lại chứng kiến sự suy giảm mạnh, tạo nên một bức tranh tương phản đáng chú ý.
Điểm sáng nổi bật thuộc về nhóm tiêu dùng – bán lẻ và năng lượng, nơi các doanh nghiệp đang tận dụng tốt sự phục hồi của cầu nội địa cũng như những yếu tố nền thấp của cùng kỳ. Với Masan (MSN), động lực tăng trưởng đến từ việc cải thiện hiệu quả hoạt động cốt lõi, đặc biệt ở mảng bán lẻ và tiêu dùng nhanh. Khi sức mua nội địa dần hồi phục sau giai đoạn thắt chặt chi tiêu, các chuỗi bán lẻ hiện đại như WinCommerce có cơ hội mở rộng biên lợi nhuận, góp phần kéo lợi nhuận toàn tập đoàn đi lên.
Tương tự, PNJ tiếp tục hưởng lợi từ xu hướng tiêu dùng trang sức phục hồi, đặc biệt trong bối cảnh thu nhập người dân cải thiện và nhu cầu tích trữ tài sản mang tính phòng thủ gia tăng. Sự chuyển dịch từ vàng miếng sang trang sức có giá trị sử dụng cao hơn cũng là một yếu tố hỗ trợ tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận của doanh nghiệp này.
Ở nhóm năng lượng, Nhơn Trạch 2 (NT2) trở thành điểm sáng khi lợi nhuận dự kiến tăng mạnh nhờ nhiều yếu tố cộng hưởng, bao gồm chi phí khấu hao giảm sau khi tài sản gần hết vòng đời và triển vọng nguồn khí ổn định hơn. Điều này giúp biên lợi nhuận cải thiện đáng kể, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu điện duy trì ở mức cao do hoạt động sản xuất phục hồi.
Trái ngược hoàn toàn với bức tranh tích cực trên, nhóm khu công nghiệp lại gây bất ngờ khi được dự báo suy giảm mạnh về lợi nhuận. Các doanh nghiệp như KBC hay SZC được cho là sẽ ghi nhận mức giảm sâu, phản ánh sự chững lại của dòng vốn FDI cũng như tiến độ triển khai dự án bị kéo dài.
Nguyên nhân của sự suy yếu này đến từ nhiều yếu tố. Thứ nhất là nền so sánh cao của cùng kỳ năm trước khi nhiều doanh nghiệp ghi nhận doanh thu đột biến từ việc bàn giao đất. Thứ hai là sự thận trọng của nhà đầu tư nước ngoài trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều bất định, đặc biệt liên quan đến lãi suất và địa chính trị. Cuối cùng, các vướng mắc pháp lý và thủ tục hành chính vẫn là rào cản lớn khiến tiến độ ghi nhận doanh thu của các doanh nghiệp khu công nghiệp bị trì hoãn.
Bên cạnh đó, bức tranh lợi nhuận quý I cũng cho thấy sự phân hóa ngay trong từng ngành. Ví dụ, ở ngành thép, dù nhu cầu nội địa phục hồi và giá thép có xu hướng tăng, nhưng không phải doanh nghiệp nào cũng được hưởng lợi như nhau. Những doanh nghiệp có thị phần nội địa lớn và kiểm soát tốt chi phí sẽ có lợi thế vượt trội, trong khi các doanh nghiệp phụ thuộc vào xuất khẩu lại đối mặt với áp lực suy giảm biên lợi nhuận.
Tổng thể, kết quả ước tính quý I/2026 đang phản ánh một giai đoạn chuyển giao quan trọng của thị trường: từ trạng thái phục hồi đồng đều sang phân hóa theo chất lượng tài sản và mô hình kinh doanh. Những doanh nghiệp có nền tảng vững chắc, khả năng thích ứng nhanh và tận dụng tốt chu kỳ kinh tế sẽ tiếp tục duy trì đà tăng trưởng, trong khi các doanh nghiệp phụ thuộc vào yếu tố chu kỳ hoặc gặp vướng mắc nội tại sẽ dần bị bỏ lại phía sau.
Đối với nhà đầu tư, bức tranh này mang lại một thông điệp rõ ràng: thị trường không còn là “game beta” mà đã chuyển sang giai đoạn “chọn lọc alpha”. Việc lựa chọn đúng ngành, đúng doanh nghiệp với câu chuyện tăng trưởng rõ ràng sẽ trở thành yếu tố quyết định hiệu quả đầu tư trong thời gian tới.